Klavyede daha hızlı nasıl yazılır?

Bir e-postayı yanıtladığınızı düşünün. Birkaç harften sonra tuş aramak için aşağı bakıyor, ardından bir hatayı düzeltmek için ekrana dönüyorsunuz. Kaldığınız düşünceyi yakalamak için cümleyi yeniden okuyorsunuz. Basit bir yanıt, kesintiler dizisine dönüşüyor. Klavyeye bakmadan yazmak bu işi kolaylaştırabilir. Daha hızlı yazmayı öğrenmek, metin oluşturmayı daha akıcı hâle getirip dikkatinizi anlatmak istediklerinize vermenizi sağlayabilir.

Daha doğru yazın

Sadece hıza odaklanmak sık yapılan bir hatadır. Her yazım hatası durmayı, Backspace tuşuna basmayı, düzeltmeyi girmeyi ve metinde kaldığınız yeri yeniden bulmayı gerektirebilir. Bu durum alıştırma boyunca tekrarlanırsa çabanızın büyük bölümü metni düzeltmeye gider. Doğru tuşlara güvenilir biçimde basacak kadar yavaşlayın, ardından biraz daha hızlı yazmayı deneyin.

Hızınızı artırmayı denemeden önce kusursuz bir alıştırma tamamlamanız gerekmez. Yan yana iki tuşu karıştırmak veya büyük harfleri atlamak gibi tekrarlanan hataları bulun. Böylece üzerinde çalışabileceğiniz somut bir hedefiniz olur. Doğru tuşlara basmak metni gözden geçirme ihtiyacını da ortadan kaldırmaz: Hatasız yazılmış bir kelime, o cümle için yanlış kelime olabilir.

Her tuş için aynı parmağı kullanarak on parmak yazmayı öğrenin

On parmak yazma yöntemi, klavyeye bakmadan yazmayı amaçlar. Yaygın yöntem her parmağa bir tuş grubu atar; böylece her seferinde tuş aramak yerine tutarlı bir hareket çalışırsınız. İngilizce QWERTY klavyede başlangıç noktası temel sıradır: Sol el parmaklarını A, S, D ve F'ye, sağ el parmaklarını J, K, L ve noktalı virgül tuşuna yerleştirin. Boşluk çubuğu için bir başparmağınızı kullanın.

İşaret parmakları F ve J'den başlar. Bu tuşlarda genellikle dokunarak bulmayı sağlayan küçük çıkıntılar bulunur. Elleriniz kaydığında konumunuzu yeniden bulmak için bunları kullanın. Parmak yerleşimi rehberi, diğer tuşlara hangi parmaklarla ulaşılacağını açıklar. Temel sıra bir referans noktasıdır; ellerinizi orada kasılı tutmanız gerektiği anlamına gelmez.

Zaten iki parmakla hızlı yazıyorsanız yeni yöntem yavaş ve beceriksiz hissettirebilir. Ona ayrı bir alıştırma zamanı ayırın. Bir tuşu bulamadığınızda ekrandaki rehbere veya kısa süreliğine klavyeye bakın; sonra gözlerinizi ekrana çevirip hareketi tekrarlayın. Amaç, bakmamak uğruna sürekli tahmin yürütmek değil, bu kontrole giderek daha az ihtiyaç duymaktır.

Nasıl Yazıyoruz: Günlük Klavye Kullanımında Hareket Stratejileri ve Performans adlı araştırma (2016, İngilizce), on parmak yazmanın yararlı bir yönünü ortaya koydu: Klavyeye bakmaya daha az bağımlı olmak. Metin kopyalayan 30 kişinin gözlemlendiği çalışmada, yöntemi öğrenmiş kişiler görev süresinin yaklaşık %20'sinde klavyeye bakarken kendi kendine öğrenen grupta bu oran %41'di. Ortalama yazma hızları ise benzerdi. Ekrandan metin kopyalarken bu, parmaklarınızı kontrol etmek için sürekli başka yere bakmak yerine asıl metni takip edebilmeniz açısından yararlıdır.

Gereksiz el hareketlerini azaltın

Nasıl Yazıyoruz araştırması (2016), daha hızlı yazmayı tutarlı parmak seçimi ve elin tamamının daha az hareket etmesiyle ilişkilendirdi. Parmağı bir sonraki tuş vuruşuna hazırlamak da performansı öngören bir başka etkendi. On parmak yöntemi açık bir çalışma düzeni sunar: Her parmağın tuşları bellidir, temel sıra da onlara uzanırken referans olur. Hızınızı artırmaya odaklanmadan önce doğru el hareketlerini alışkanlık hâline getirin.

Alıştırmalarda konumunuzu kaybetmenize yol açan büyük hareketleri gözlemleyin. Bir rakama uzanırken iki eliniz de harflerden uzaklaşıyorsa rakamı ve ardından gelen harfi birlikte çalışın. Parmakları tuşlara yakın tutup rahatça uzanın. Ellerinizi veya bileklerinizi kasarak hareketi yok etmeye çalışmayın.

Klavyenize alışın

Aynı dil için kullanılan klavyeler bile birbirinden farklı olabilir. Dizüstü ve masaüstü klavyelerde Enter, Shift ve diğer tuşların boyutu veya konumu değişebilir. Dil düzenleri de bazı karakterleri farklı yerlere koyar. İşletim sisteminin giriş düzeniyle klavye kursunda seçtiğiniz düzenin kullanmak istediğiniz klavyeyle eşleştiğini kontrol edin.

Mümkünse alıştığınız klavyede çalışın. Başka bir klavyeye geçtiğinizde temel tuşları ve alışılmadık noktalama işaretlerini bulmak için biraz zaman ayırın. Tanıdık klavyedeki en iyi hızınıza ulaşmaya çalışmadan önce zorlandığınız konumları öğrenin.

Duruşunuza dikkat edin

Çalışma alanını, omuzlarınızı kaldırmadan veya bileklerinizi keskin biçimde bükmeden klavyeye ulaşabileceğiniz şekilde ayarlayın. ABD İş Güvenliği ve Sağlığı İdaresi (OSHA, İngilizce kaynak), omuzların rahat, dirseklerin gövdeye yakın ve 90-120 derece bükülü, el ve bileklerin ise önkollarla aynı hizada olmasını önerir. Sırtınızı destekleyin; ayaklarınızı yere veya bir ayak desteğine koyun.

OSHA'nın monitör rehberi yaklaşık 50-100 cm (20-40 inç) izleme mesafesi önerir. Ekranın üst kenarı göz hizasında veya biraz altında, merkezi ise yatay görüş çizgisinin yaklaşık 15-20 derece altında olmalıdır. Düzeni bedeninize ve görüşünüze göre ayarlayın; okumak için öne eğiliyorsanız yazıyı büyütün.

Amaç klavyeye rahat ulaşmak ve ekranı net görmektir. Bir çocuk öğreniyorsa bir yetişkin, çocuktan yetişkinlere göre kurulmuş bir çalışma alanına yetişmesini beklemek yerine sandalyenin, masanın ve ayak desteğinin ona uygunluğunu kontrol etmelidir.

Düzenli mola verin

Rahat bir duruşun bile değişmesi gerekir. ABD İş Güvenliği ve Sağlığı İdaresi sık sık pozisyon değiştirmeyi ve zaman zaman ayağa kalkmayı veya yürümeyi önerir. Alıştırmalar arasında ellerinizi klavyeden çekin, omuzlarınızı gevşetin ve masadan uzaklaşın.

Elleriniz yorulduğunda veya rahatsız olduğunda ya da yetişmek için ellerinizi ve omuzlarınızı kastığınızda ara verin. Rahat bir tempoyla devam edin ve çalışma programında bu molalara yer bırakın.

Dengeli bir yazma ritmi geliştirin

Tanıdık kelimeleri aceleyle yazıp her zor kelimede durmak yerine cümlede akıcı ilerlemeyi hedefleyin. Her tuş vuruşuna aynı süreyi ayırmanız gerekmez. Bir rakama uzanmak gibi ritminizi kesen hareketleri fark edin.

Zor kısmı, öncesindeki ve sonrasındaki tuşlarla birlikte yavaşça çalışın. Büyük harfler ritmi bozuyorsa Shift'i harfi yazan elin karşısındaki elle kullanmayı çalışın, ardından birkaç büyük harf içeren bir cümle yazın. Hareket güvenilir hâle geldiğinde tempoyu biraz artırın. Düzeltmeler çoğalır veya kasılırsanız yavaşlayın.

Odaklanmış alıştırmalara zaman ayırın

Her gün klavyede yazmak becerinizi geliştirebilir; ancak bir işi bitirmeye veya bir yazı oluşturmaya çalışırken tekniği incelemek için pek alan kalmaz. Nasıl yazdığınıza odaklanabileceğiniz zaman ayırın. Kısa ve düzenli klavye alıştırmalarıyla başlayın; herkese uyan tek bir günlük süre yoktur.

Her alıştırmaya açık bir amaç verin. Aynı tuş sürekli sorun çıkarıyorsa doğru parmakla basmayı çalışın. Tek tek tuşlar kolay, cümleler zorsa tam metinlere daha çok zaman ayırın. Aynı alıştırmayı tekrarlamadığınızda da hareketin işe yarayıp yaramadığını görmek için farklı bir parçayla bitirin. Her hatada başa dönmeyin; bütün bir metin parçası boyunca devam etmeyi de çalışmanız gerekir.

Tekniği AgileFingers ile uygulayın

AgileFingers, daha hızlı yazmayı öğrenirken doğruluğu ve tutarlı parmak yerleşimini merkeze alır.

Sanal ellerle öğrenin

AgileFingers'ın bilgisayardaki alıştırma görünümünde sanal klavye ve eller sırada hangi tuşun ve parmağın kullanılacağını gösterir. Böylece gözlerinizi ekranda tutarken alışılmadık bir hareketi kontrol edebilirsiniz. On parmak klavye kursuyla başlayın ve bulmakta hâlâ zorlandığınız tuşlar üzerinde çalışın.

Tam metinlerle çalışın

Bu hareketleri normal kelimeler, büyük harfler ve noktalama işaretleriyle kullanmak için tam metin alıştırmalarına geçin. Derste kolay gelen bir tuşun cümle içinde hâlâ duraksamaya yol açıp açmadığını burada görürsünüz. Acele etmeden bitirebileceğiniz parçalar seçin ve tekrarlanan güçlükler üzerinde çalışmayı sürdürün.

İlerlemenizi takip edin

AgileFingers her klavye alıştırmasından sonra hızınızı ve doğruluğunuzu gösterir. Son sonuçlar derslerin ve metinlerin yanında yer alır; ilerleme grafikleri önceki denemelere bakmanızı sağlar. Bir alıştırmaya dönerek sonuçların nasıl değiştiğini görebilirsiniz. Ara sıra yapılan bir klavye testi, sanal klavyenin rehberliği olmadan seviyenizi kontrol etmenize de yardımcı olur.

Yazma seviyeniz, kirpiden ejderhaya uzanan seviyelerde çizilmiş bir hayvan karakteriyle temsil edilir. Bu karakterler alıştırmalara oyun öğesi ve görünür bir sonraki hedef ekler. Yeni bir seviyeye ulaşmak tekrarları daha tatmin edici kılabilir; doğruluk sonuçları da ek hızın daha fazla hataya mal olup olmadığını görmenizi sağlar.

Sonuç

Daha hızlı yazmak için düzenli on parmak çalışmalarıyla doğru parmak hareketlerini alışkanlık hâline getirin. Hareketler tanıdık geldikçe tempoyu artırın; ellerinizi rahat tutun ve ihtiyaç duyduğunuzda mola verin. Tekniği AgileFingers derslerinde çalışıp sonra tam metinlere uygulayabilirsiniz. Böylece günlük yazma daha akıcı olabilir; tuş aramak veya hata düzeltmek için daha az durursunuz.